Chuẩn giống, cây trồng sạch bệnh – bước tiến mới của Vigen trong ứng dụng công nghệ sinh học
Trong xu thế nông nghiệp hiện đại, việc lựa chọn chuẩn giống và phát triển cây trồng sạch bệnh đóng vai trò then chốt trong nâng cao năng suất và chất lượng nông sản. Không chỉ giúp cây trồng khỏe mạnh, ổn định di truyền và cho hiệu quả kinh tế cao, chuẩn giống còn là nền tảng hướng đến nền nông nghiệp xanh, bền vững. Và Vigen là một trong những công ty tiên phong trong việc áp dụng công nghệ sinh học hiện đại, sản xuất giống cây trồng bằng phương pháp nuôi cấy mô cho giống chuẩn, hướng đến xuất khẩu cây giống ra thị trường thế giới.

Chuẩn giống là gì ? Thế nào là cây trồng chuẩn giống?
Chuẩn giống:
Chuẩn giống là việc lựa chọn, kiểm định và nhân giống các cá thể cây trồng hoặc vật nuôi có chất lượng cao theo các tiêu chuẩn đã định, đảm bảo các đặc tính di truyền, năng suất, khả năng chống chịu tốt và đồng đều ở các thế hệ sau.
Cây trồng chuẩn giống:
Cây trồng chuẩn giống: Là những cây được nhân ra từ nguồn giống gốc đã qua kiểm định, đảm bảo giữ đúng đặc tính di truyền của giống ban đầu như năng suất, cây trồng sạch bệnh, chất lượng, khả năng chống chịu sâu bệnh và thích nghi với điều kiện môi trường. Nói cách khác, đây là cây trồng đạt tiêu chuẩn về nguồn gốc và chất lượng, được dùng làm cơ sở cho sản xuất nông nghiệp nhằm đảm bảo hiệu quả và ổn định lâu dài.
Vai trò của cây giống chuẩn trong nông nghiệp
Trong sản xuất nông nghiệp ngày nay, việc chọn được giống cây trồng chuẩn có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Giống chuẩn là giống cây trồng sạch bệnh, giống tốt giúp cây khỏe, cho năng suất cao, chất lượng nông sản ổn định và dễ thích nghi với thời tiết thất thường. Có thể nói, cây trồng chuẩn giống chính là nền tảng để người nông dân canh tác hiệu quả và hướng tới một nền nông nghiệp bền vững hơn.

Chuẩn giống giúp tăng năng suất và chất lượng nông sản
Năng suất cao: Cây trồng chuẩn giống sẽ cho năng suất cao, ổn định qua nhiều vụ.
Chất lượng đồng đều: Cây trồng từ giống chuẩn có đặc điểm đồng nhất, cho sản phẩm thu hoạch có chất lượng ổn định về hình dáng, kích cỡ, hương vị.
Phẩm chất tốt: Cây trồng chuẩn giống không chỉ cho năng suất cao mà còn cho chất lượng sản phẩm rất tốt. Ví như nhiều giống lúa chuẩn như ST24, ST25, Đài thơm 8… không chỉ cho năng suất cao mà còn cho phẩm chất gạo thơm, dẻo, đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu phân khúc cao cấp.
Chuẩn giống giúp cây trồng nâng cao sức đề kháng
Kháng sâu bệnh: Cây trồng chuẩn giống thường cây trồng sạch bệnh và có khả năng chống chịu tốt với một số loại sâu bệnh phổ biến, giúp giảm thiểu rủi ro mất mùa và giảm chi phí sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.
Chống chịu với điều kiện bất lợi: Giống chuẩn có khả năng thích nghi tốt với các điều kiện môi trường bất lợi như hạn hán, ngập úng, hoặc biến đổi khí hậu, giúp cây sinh trưởng và phát triển ổn định.
Tối ưu hóa chi phí và nguồn lực
Tiết kiệm vật tư: Chuẩn giống giúp tối ưu hóa việc sử dụng các vật tư nông nghiệp như phân bón và thuốc bảo vệ thực vật, nhờ khả năng hấp thụ dinh dưỡng tốt và ít bị sâu bệnh.
Hiệu quả đầu tư: Mặc dù giá thành có thể cao hơn, nhưng giống chuẩn cây trồng sạch bệnh, đảm bảo tỷ lệ nảy mầm cao và cây sinh trưởng đồng đều, mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn cho người nông dân.
Đảm bảo tính pháp lý và uy tín
Truy xuất nguồn gốc: Giống chuẩn có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng và được kiểm soát chất lượng chặt chẽ bởi cơ quan chức năng. Điều này giúp ngăn chặn tình trạng giống giả, giống kém chất lượng.
Mở rộng thị trường: Sử dụng cây trồng chuẩn giống giúp nông sản đáp ứng các yêu cầu chất lượng của thị trường khó tính, mở ra cơ hội xuất khẩu và tăng doanh thu.
Thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững
Giảm tác động môi trường: Vì giống chuẩn là giống cây trồng sạch bệnh ngay từ ban đầu và có khả năng kháng các sâu bệnh thông thường nên giảm thiểu việc sử dụng thuốc hóa học, góp phần bảo vệ môi trường và hướng đến nền nông nghiệp xanh, bền vững.
Nâng cao kiến thức sản xuất: Giống chuẩn thường đi kèm với các quy trình canh tác chuẩn, giúp người nông dân tiếp cận và áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới.
Thực trạng giống cây trồng hiện nay tại thị trường Việt Nam
Hiện nay, thị trường giống cây trồng ở nước ta đang phát triển mạnh mẽ với sự đa dạng về chủng loại và nguồn gốc. Tuy nhiên, bên cạnh những giống chất lượng cao được nghiên cứu, chọn lọc bài bản, vẫn tồn tại tình trạng giống kém chất lượng, không rõ nguồn gốc, ảnh hưởng đến năng suất và hiệu quả sản xuất nông nghiệp.
Điểm tích cực
- Phát triển công nghệ cao và giống mới: Các doanh nghiệp và viện nghiên cứu đã lai tạo, chọn lọc và công nhận nhiều giống cây trồng mới. Các giống này mang lại năng suất tăng từ 10% đến 35%, đồng thời cải thiện đáng kể chất lượng nông sản.
- Thích ứng với biến đổi khí hậu: Việc nghiên cứu và đưa vào sản xuất các giống cây trồng có khả năng chịu hạn, chịu mặn, chống chịu sâu bệnh tốt đã giúp ổn định sản xuất trong bối cảnh thời tiết ngày càng cực đoan.
- Đa dạng hóa giống cây trồng: Các giống cây lương thực, cây ăn quả và cây công nghiệp chất lượng cao đang được phát triển mạnh mẽ. Nhiều mô hình nông nghiệp công nghệ cao đã được áp dụng, giúp đa dạng hóa sản phẩm và đáp ứng nhu cầu thị trường.
- Phát triển giống cây trồng là tài sản trí tuệ: Các doanh nghiệp đang có xu hướng biến giống cây trồng thành tài sản trí tuệ để tạo lợi nhuận và nâng cao giá trị.
Tiềm năng phát triển giống cây trồng chỉnh sửa gen: Mặc dù vẫn còn nhiều tranh cãi, các nghiên cứu và ứng dụng công nghệ chỉnh sửa gen (CRISPR) trong tạo giống cây trồng đang có triển vọng lớn trên thế giới.
Thách thức và hạn chế
- Tình trạng giống giả, giống kém chất lượng tràn lan: Thị trường vẫn tồn tại nhiều giống cây trồng trôi nổi, kém chất lượng, đặc biệt là trên các kênh thương mại điện tử, gây thiệt hại lớn cho người nông dân và uy tín của các doanh nghiệp làm ăn chân chính.
- Phụ thuộc vào nhập khẩu: Việt Nam vẫn phải nhập khẩu một số loại giống cây trồng công nghệ cao, đặc biệt là giống lúa lai, ngô và các loại giống đòi hỏi công nghệ tiên tiến khác.
- Quản lý thị trường chưa hiệu quả: Các cơ quan chức năng đang gặp khó khăn trong việc kiểm soát và xử lý các hành vi vi phạm về sản xuất, kinh doanh giống cây trồng.
- Chậm đổi mới trong nghiên cứu: Mặc dù có những tiến bộ, việc nghiên cứu và chọn tạo giống vẫn còn chậm, chưa đáp ứng kịp thời những thách thức và yêu cầu của thị trường quốc tế.
Giải pháp và định hướng
- Siết chặt quản lý thị trường: Tăng cường kiểm soát chất lượng, truy xuất nguồn gốc giống cây trồng và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm để bảo vệ người nông dân và doanh nghiệp.
- Đẩy mạnh nghiên cứu và ứng dụng công nghệ: Đầu tư vào khoa học công nghệ, đặc biệt là công nghệ sinh học và chỉnh sửa gen, để tạo ra các giống cây trồng mới có năng suất cao, khả năng chống chịu tốt.
- Hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất giống: Cần có các chính sách hỗ trợ để khuyến khích các doanh nghiệp tư nhân đầu tư vào lĩnh vực sản xuất, chọn tạo giống, giảm bớt sự phụ thuộc vào nhập khẩu.
- Tăng cường chuyển giao giống mới: Các viện nghiên cứu cần nâng cao hiệu quả công tác chuyển giao giống cây trồng mới vào sản xuất, giúp người nông dân tiếp cận các giống tốt một cách dễ dàng và nhanh chóng.

Giải pháp từ Vigen – Nâng tầm cây giống Việt
Trong bối cảnh nền nông nghiệp Việt Nam đang từng bước chuyển mình theo hướng hiện đại hóa, một trong những thách thức lớn nhất chính là chất lượng và nguồn gốc giống cây trồng. Thực tế cho thấy, nhiều loại giống trên thị trường hiện nay chưa được kiểm định rõ ràng, dẫn đến tình trạng cây bị thoái hóa, nhiễm bệnh hoặc cho năng suất thấp.
Nhận thấy tầm quan trọng của việc chủ động nguồn giống sạch và chuẩn giống, nguồn cây giống chất lượng, Vigen đã lựa chọn con đường phát triển bền vững dựa trên ứng dụng công nghệ sinh học hiện đại, trong đó công nghệ nuôi cấy mô là giải pháp trọng tâm.
Với sứ mệnh tạo ra những giống cây chuẩn giống, sạch bệnh, năng suất cao và ổn định, Vigen đã đầu tư mạnh mẽ vào hệ thống phòng thí nghiệm nuôi cấy mô đạt tiêu chuẩn quốc tế, nơi mọi công đoạn sản xuất giống đều được kiểm soát nghiêm ngặt. Quy trình bắt đầu từ khâu chọn lọc cây mẹ ưu tú, những cây có đặc tính di truyền vượt trội, sinh trưởng khỏe mạnh, khả năng chống chịu sâu bệnh tốt và thích nghi với nhiều điều kiện khí hậu khác nhau. Đây là bước nền quan trọng, bởi chất lượng cây mẹ quyết định đến chất lượng của toàn bộ thế hệ cây con.
Sau khi được lựa chọn, các mẫu mô được nhân trong phòng lab vô trùng tuyệt đối, dưới sự giám sát chặt chẽ của đội ngũ kỹ sư và chuyên gia sinh học. Môi trường nuôi cấy được tối ưu về dinh dưỡng, ánh sáng, nhiệt độ và độ ẩm, giúp cây con phát triển đồng đều, hoàn toàn không bị lây nhiễm mầm bệnh hay xảy ra biến dị di truyền. Phương pháp này không chỉ rút ngắn thời gian nhân giống so với cách truyền thống, mà còn đảm bảo chuẩn giống, cây trồng sạch bệnh, độ đồng nhất, năng suất và chất lượng cao vượt trội.
Khi cây con đạt đến giai đoạn phát triển ổn định, chúng được chuyển sang quá trình kiểm định và chuẩn hóa. Mỗi lô cây đều trải qua nhiều bước kiểm tra nghiêm ngặt về hình thái, sức sống, khả năng thích ứng và tỷ lệ sạch bệnh. Chỉ những cây đạt chuẩn mới được đưa ra vườn ươm để tiếp tục chăm sóc, trước khi đến tay nông dân. Nhờ quy trình chuẩn hóa toàn diện này, các giống cây của Vigen luôn giữ được tính ổn định di truyền, phát triển đồng đều và cho năng suất cao, mang lại giá trị kinh tế bền vững cho người trồng.
Không chỉ dừng lại ở việc cung cấp cây giống chất lượng, Vigen còn định hướng phát triển nông nghiệp sạch và bền vững. Công ty chú trọng chuyển giao kỹ thuật, hướng dẫn nông dân về quy trình trồng, chăm sóc và bảo quản giống sao cho đạt hiệu quả tối ưu. Từ đó, giúp người nông dân giảm thiểu rủi ro, nâng cao năng suất và chất lượng nông sản, đồng thời góp phần bảo vệ môi trường sinh thái.
Với triết lý “Chuẩn từ gốc – chuẩn đến từng gen – chuẩn cho niềm tin của người trồng”, Vigen không chỉ đang tạo ra những sản phẩm cây giống chuẩn mực, mà còn khẳng định vị thế tiên phong trong việc ứng dụng khoa học, công nghệ vào nông nghiệp Việt Nam. Những cây giống được sinh ra từ công nghệ nuôi cấy mô tại Vigen chính là nền tảng vững chắc cho một nền nông nghiệp xanh, sạch và hiện đại, nơi mà chất lượng giống là yếu tố then chốt quyết định thành công của người nông dân và sự phát triển bền vững của ngành trồng trọt Việt Nam.